Αμφικτύων

By Major General (Ret.) K. H. Konstantinidis

Just as lightning precedes every storm, so art precedes every cultural change, setting the pace for what follows.

Having lived through the end of the Romantic era, when art had not yet embarked on the downward course we see today, allow me to express a few thoughts about the art we enjoyed in those days and the art experienced by contemporary generations after the Second World War. The younger generations, moreover, cannot be considered blameless in shaping the youth of today.

The Bouzouki Lowered the Musical Sensibilities of the Greek People

The introduction of a different musical genre into our country took place during the Greek Civil War, when popular music featuring the bouzouki became officially established. This instrument came from Asia Minor along with the refugees. Until then, the bouzouki had been associated with dives, tekés (hashish dens), and drug addicts. Today, it is a musical preference even among the upper economic classes. Of course, Greek popular music has also produced quite a few noteworthy songs; overall, however, it has lowered the musical aesthetic standards of the Greek people.

Painting

In painting, the trends represented by Picasso, Dalí, and Marinetti prevailed, embodying Cubism, Surrealism, Futurism, and other radical forms of art. At the time, we ridiculed these trends as a perversion of art; today, however, their creators are regarded as towering figures of their era. In my view, the damage had already been done: from that point onward, the world began to grow uglier in order to be considered modern.

Sculpture

Sculpture followed the same downward course, with the crude, angular or wrinkled, unaesthetic and inelegant creations of modernist sculptors. One such work can be found in Athens, in the square in front of the Hilton Hotel: The Runner, constructed from pieces of glass.

Music and Song

Music followed a similar downward course. From the works of the great composers, such as Beethoven, Mozart, Wagner, Bach, and Brahms, to Greek composers such as Kalomoiris, Theodorakis, and Hadjidakis, the composers of the Ionian Islands, the distinguished representatives of light music, and our exceptional traditional folk music—

And Now, Pop and Heavy Metal

From those giants of music, we have arrived at an era in which young people, imitating foreign models, have embraced pop and heavy metal. Many of these musical trends draw elements from the music of primitive tribes, while they are often associated with forms of entertainment accompanied by strong alcoholic drinks, marijuana, hashish, and other narcotic substances.

This music, as expressed in some of its extreme forms, vulgarizes and debases the individual, drives people outside themselves, and often makes them aggressive. Evidence of this, in my view, can be found in the premature deaths of well-known pop stars, several of whom lost their lives as a result of drugs.

With this musical culture, our sense of reality and our feelings of humanism recede, as does our appreciation of goodness, truth, and beauty, along with gentleness, spiritual elevation, and harmony. Love, romantic affection, virtue, modesty, and respect for human beings are lost—values that we older generations took for granted. The rules of good conduct, mutual assistance, and affection even toward children are eroded. Thus, human beings risk becoming indistinguishable from animals, and society risks turning into a jungle.

The Promotion of Personal Particularities as Normality

Alongside other deviations, pronounced sexual deviations emerge, together with the public promotion and dissemination of homosexual relationships. Such relationships existed in the past as well, but they were often concealed so as not to offend public sensibilities. Today, by contrast, the public promotion of homosexual relationships and other personal particularities is presented as an expression of freedom and normality. When this becomes detached from all restraint and respect, however, it leads to license and permissiveness.

Religious Taboos in the Islamic World

In the Islamic world, in certain societies and under specific legal or religious interpretations, marriages to underage girls are permitted.

At the same time, cases of sexual abuse of minors are reported even among educators of both sexes. This demonstrates the seriousness of the problem, regardless of a person’s profession or social standing.

The masses have traditionally received only a basic education, in contrast to the elite, which attended the best schools and received a better education. Today, the elite itself has been weakened—the very elite that, for centuries, preserved and cultivated the concept and form of human life, as well as high ideals. Thus, society as a whole risks being led into decline as the middle class falls.

The Utopian and Unnatural Ideology of Equality

The utopian ideology of equality at every level among human beings, which runs contrary to nature when it ignores natural differences in abilities and intellectual cultivation, contributes, in my view, to the overall decline of society. This is precisely what we observe today.

Challenging intellectual and moral superiority degrades and harms society as a whole.

Conclusion

Art is not progress when it merely overturns established forms, nor is it freedom when it shows contempt for every measure of restraint. True civilization is that which elevates the individual and society. When these are lost, progress risks becoming regression, and civilization risks losing its soul.

For humanity to emerge from today’s spiritual and moral crisis, it must restore Greek values and ideals, as well as Direct Democracy and Freedom.

(29 October 2026)

Major General (Ret.) Konstantinos Konstantinidis
Author – Member of the Society of Greek Authors

Amphiktyon Blog: http://www.amphiktyon.blogspot.com

Amphiktyon Official Website: http://www.amphiktyon.org

του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Όπως πριν από κάθε καταιγίδα προηγείται η αστραπή, έτσι και πριν από κάθε πολιτισμική αλλαγή προηγείται η τέχνη, η οποία δίνει τον ρυθμό.

Καθώς πρόλαβα το τέλος της Ρομαντικής εποχής, όταν η τέχνη δεν είχε ακόμη πάρει τον σημερινό κατήφορο, ας μου επιτραπεί να διατυπώσω μερικές σκέψεις για την τέχνη που απολαύσαμε εμείς τότε και για εκείνη που βιώνουν οι σύγχρονες γενιές μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι νεότερες γενιές, άλλωστε, δεν είναι άμοιρες ευθύνης για τη διαμόρφωση της σημερινής νεολαίας.

Το μπουζούκι υποβίβασε το μουσικό αίσθημα του Έλληνα

 Η εισβολή  ενός  διαφορετικού μουσικού είδους  εκδηλώθηκε στη χώρα μας κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου, με την επισημοποίηση της λαϊκής μουσικής  με  το μπουζούκι, που ήρθαν από τη Μικρά Ασία μαζί με τους πρόσφυγες. Ως τότε, το μπουζούκι ήταν συνδεδεμένο με τα καταγώγια, τους ¨τεκέδες»  και τους ναρκομανείς. Σήμερα αποτελεί μουσική προτίμηση  ακόμη και της ανώτερης οικονομικής τάξης. Βέβαια και η λαική μούσα έβγαλε αρκετά αξιόλογα  τραγούδια,  αλλά γενικά στο σύνολο της  υποβίβασε την μουσική αισθητική των Ελλήνων.

Στη Ζωγραφική

Στη ζωγραφική επικράτησαν οι τάσεις του Πικάσο, του Νταλί και του Μαρινέτι, ως εκπροσώπων του κυβισμού, του σουρεαλισμού, του φουτουρισμού και άλλων ριζοσπαστικών μορφών τέχνης. Τότε περιγελούσαμε αυτές τις τάσεις ως διαστροφή της τέχνης· σήμερα, όμως, οι δημιουργοί τους θεωρούνται ιερά τέρατα της εποχής τους. Το κακό, κατά την άποψή μου, είχε ήδη γίνει: από τότε ο κόσμος άρχισε να γίνεται ασχημότερος, προκειμένου να θεωρείται μοντέρνος.

Στη Γλυπτική

Τον ίδιο κατήφορο πήρε και η γλυπτική, με τα χονδροειδή, τετράγωνα ή ρυτιδωμένα, ακαλαίσθητα και άκομψα δημιουργήματα των νεωτεριστών γλυπτών. Ένα τέτοιο έργο θα συναντήσει κανείς στην Αθήνα, στην πλατεία μπροστά από το ξενοδοχείο Χίλτον: τον «Δρομέα», κατασκευασμένο από τεμάχια γυαλιού.

Στη Μουσική-Τραγούδι

Παρόμοιο κατήφορο πήρε και η μουσική. Από τα έργα των μεγάλων μουσουργών, όπως ο Μπετόβεν, ο Μότσαρτ, ο Βάγκνερ, ο Μπαχ και ο Μπραμς, έως τους Έλληνες συνθέτες Καλομοίρη, Θεοδωράκη και Χατζιδάκι, τους Επτανήσιους μουσουργούς, τους αξιόλογους εκπροσώπους της ελαφράς μουσικής και την εξαιρετική παραδοσιακή δημοτική μας μουσική

Και τώρα στην Ποπ και Χέβι Μέταλ

 Από εκείνους τους γίγαντες της μουσικής  φτάσαμε σε μια εποχή κατά την οποία η νεολαία, μιμούμενη ξένα πρότυπα, αγκάλιασε την ποπ και τη χέβι μέταλ.  Πολλές από αυτές τις μουσικές τάσεις αντλούν στοιχεία από τη μουσική πρωτόγονων φυλών, ενώ συχνά συνδέονται με διασκεδάσεις που συνοδεύονται από βαριά αλκοολούχα ποτά, μαριχουάνα, χασίς και άλλες ναρκωτικές ουσίες.

Η μουσική αυτή, όπως εκφράζεται σε ορισμένες ακραίες μορφές της, εκχυδαΐζει και εξαχρειώνει το άτομο, το οδηγεί εκτός εαυτού και συχνά το καθιστά επιθετικό.  Απόδειξη τούτου  συχνά ο πρόωρος θάνατος γνωστών  αστέρων της ποπ, αρκετοί από τους οποίους έχασαν τη ζωή τους εξαιτίας των ναρκωτικών.

Με αυτή τη μουσική κουλτούρα,  υποχωρούν η αίσθηση της πραγματικότητας και τα αισθήματα ανθρωπισμού, καθώς και η εκτίμηση για το καλό, το αληθινό και το ωραίο,  καθώς και η γλυκύτητα,,  η πνευματική ανάταση και  η  αρμονία. Χάνονται η αγάπη, ο έρωτας, η αρετή, η ντροπή και ο σεβασμός προς τον άνθρωπο, αξίες που εμείς οι παλαιότεροι θεωρούσαμε αυτονόητες. Υποχωρούν οι κανόνες καλής συμπεριφοράς, η φιλαλληλία και η στοργή ακόμη και προς τα παιδιά. Έτσι, ο άνθρωπος κινδυνεύει να εξομοιωθεί με το ζώο και η κοινωνία να γίνει  ζούγκλα.

Η  διάδοση των ιδιαιτεροτήτων σαν κανονικότητα

Μαζί με τις άλλες εκτροπές, εμφανίζονταιμ και έντονες σεξουαλικές παρεκκλίσεις, καθώς και η δημόσια προβολή και  διάδοση  των ομοφυλοφιλικών σχέσεων. Και παλαιότερα υπήρχαν τέτοιες σχέσεις, αλλά συχνά αποκρύπτονταν, ώστε να μη θίγεται το κοινό αίσθημα. Σήμερα, αντίθετα, η δημόσια προβολή των ομοφυλικών και άλλων ιδιαιτεροτήτων  παρουσιάζεται ως έκφραση   ελευθερίας και κανονίκοτητας  η οποία, όταν αποσυνδέεται από κάθε μέτρο και σεβασμό, καταλήγει στην ασυδοσία.

Τα θρησκευτικά ταμπού του Ισλαμικού κόσμου

Στον ισλαμικό κόσμο, σε ορισμένες κοινωνίες και υπό συγκεκριμένες νομικές ή θρησκευτικές αντιλήψεις,  επιτρέπονται γάμοι με ανήλικα κορίτσια.

 Παράλληλα, φαινόμενα σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων καταγγέλλονται ακόμη και σε εκπαιδευτικούς, αμφοτέρων των φύλων. γεγονός που καταδεικνύει τη σοβαρότητα του προβλήματος, ανεξαρτήτως ιδιότητας ή κοινωνικής θέσης.

Η μάζα ανέκαθεν λάμβανε μια στοιχειώδη μόρφωση, σε αντίθεση με την ελίτ, η οποία φοιτούσε στα άριστα σχολεία και μορφονωνταν καλύτερα. Σήμερα έχει αποδυναμωθεί και η ίδια η ελίτ, η οποία επί αιώνες διέσωζε και καλλιεργούσε την έννοια και τη μορφή της ανθρώπινης ζωής, καθώς και τα υψηλά ιδεώδη. Έτσι, ολόκληρη η κοινωνία κινδυνεύει να οδηγηθεί σε παρακμή με την πτώση της μεσαίας τάξης.

Ουτοπιστική και  αφύσικη ιδεολογία της Ισότητας

Η ουτοπιστική  ιδεολογία της ισότητας σε όλες τις βαθμίδες μεταξύ των ανθρώπων, η οποία, όταν αγνοεί τις φυσικές  διαφορές ικανοτήτων και πνευματικής καλλιέργειας, αντιβαίνει προς τη φύση, συμβάλλει, κατά την άποψή μου, στην καθολική πτώση της κοινωνίας. Αυτό ακριβώς παρατηρούμε σήμερα.

Η αμφισβήτηση της πνευματικής και ηθικής ανωτερότητας υποβιβάζει και βλάπτει ολόκληρη την κοινωνία.

Επίλογος

Η τέχνη δεν είναι πρόοδος όταν απλώς ανατρέπει, ούτε ελευθερία όταν περιφρονεί κάθε μέτρο. Αληθινός πολιτισμός είναι εκείνος που ανεβάζει το άτομο και την κοινωνία . Όταν αυτά χάνονται, η πρόοδος κινδυνεύει να γίνει οπισθοδρόμηση και ο πολιτισμός να χάσει την ψυχή του.

 Η ανθρωπότητα για να βγει από την σημερινή πνευματική και ηθική κρίση πρέπει να  επαναφέρει τις Ελληνικές αξίες , τα ιδανικά καθώς και την Άμεση Δημοκρατία και Ελευθερία  

(29/10/26)

 Υποστράτηγος  ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org

του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Όπως πριν από κάθε καταιγίδα προηγείται η αστραπή, έτσι και πριν από κάθε πολιτισμική αλλαγή προηγείται η τέχνη, η οποία δίνει τον ρυθμό.

Καθώς πρόλαβα το τέλος της Ρομαντικής εποχής, όταν η τέχνη δεν είχε ακόμη πάρει τον σημερινό κατήφορο, ας μου επιτραπεί να διατυπώσω μερικές σκέψεις για την τέχνη που απολαύσαμε εμείς τότε και για εκείνη που βιώνουν οι σύγχρονες γενιές μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι νεότερες γενιές, άλλωστε, δεν είναι άμοιρες ευθύνης για τη διαμόρφωση της σημερινής νεολαίας.

Το μπουζούκι υποβίβασε το μουσικό αίσθημα του Έλληνα

 Η εισβολή  ενός  διαφορετικού μουσικού είδους  εκδηλώθηκε στη χώρα μας κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου, με την επισημοποίηση της λαϊκής μουσικής  με  το μπουζούκι, που ήρθαν από τη Μικρά Ασία μαζί με τους πρόσφυγες. Ως τότε, το μπουζούκι ήταν συνδεδεμένο με τα καταγώγια, τους ¨τεκέδες»  και τους ναρκομανείς. Σήμερα αποτελεί μουσική προτίμηση  ακόμη και της ανώτερης οικονομικής τάξης. Βέβαια και η λαική μούσα έβγαλε αρκετά αξιόλογα  τραγούδια,  αλλά γενικά στο σύνολο της  υποβίβασε την μουσική αισθητική των Ελλήνων.

Στη Ζωγραφική

Στη ζωγραφική επικράτησαν οι τάσεις του Πικάσο, του Νταλί και του Μαρινέτι, ως εκπροσώπων του κυβισμού, του σουρεαλισμού, του φουτουρισμού και άλλων ριζοσπαστικών μορφών τέχνης. Τότε περιγελούσαμε αυτές τις τάσεις ως διαστροφή της τέχνης· σήμερα, όμως, οι δημιουργοί τους θεωρούνται ιερά τέρατα της εποχής τους. Το κακό, κατά την άποψή μου, είχε ήδη γίνει: από τότε ο κόσμος άρχισε να γίνεται ασχημότερος, προκειμένου να θεωρείται μοντέρνος.

Στη Γλυπτική

Τον ίδιο κατήφορο πήρε και η γλυπτική, με τα χονδροειδή, τετράγωνα ή ρυτιδωμένα, ακαλαίσθητα και άκομψα δημιουργήματα των νεωτεριστών γλυπτών. Ένα τέτοιο έργο θα συναντήσει κανείς στην Αθήνα, στην πλατεία μπροστά από το ξενοδοχείο Χίλτον: τον «Δρομέα», κατασκευασμένο από τεμάχια γυαλιού.

Στη Μουσική-Τραγούδι

Παρόμοιο κατήφορο πήρε και η μουσική. Από τα έργα των μεγάλων μουσουργών, όπως ο Μπετόβεν, ο Μότσαρτ, ο Βάγκνερ, ο Μπαχ και ο Μπραμς, έως τους Έλληνες συνθέτες Καλομοίρη, Θεοδωράκη και Χατζιδάκι, τους Επτανήσιους μουσουργούς, τους αξιόλογους εκπροσώπους της ελαφράς μουσικής και την εξαιρετική παραδοσιακή δημοτική μας μουσική

Και τώρα στην Ποπ και Χέβι Μέταλ

 Από εκείνους τους γίγαντες της μουσικής  φτάσαμε σε μια εποχή κατά την οποία η νεολαία, μιμούμενη ξένα πρότυπα, αγκάλιασε την ποπ και τη χέβι μέταλ.  Πολλές από αυτές τις μουσικές τάσεις αντλούν στοιχεία από τη μουσική πρωτόγονων φυλών, ενώ συχνά συνδέονται με διασκεδάσεις που συνοδεύονται από βαριά αλκοολούχα ποτά, μαριχουάνα, χασίς και άλλες ναρκωτικές ουσίες.

Η μουσική αυτή, όπως εκφράζεται σε ορισμένες ακραίες μορφές της, εκχυδαΐζει και εξαχρειώνει το άτομο, το οδηγεί εκτός εαυτού και συχνά το καθιστά επιθετικό.  Απόδειξη τούτου  συχνά ο πρόωρος θάνατος γνωστών  αστέρων της ποπ, αρκετοί από τους οποίους έχασαν τη ζωή τους εξαιτίας των ναρκωτικών.

Με αυτή τη μουσική κουλτούρα,  υποχωρούν η αίσθηση της πραγματικότητας και τα αισθήματα ανθρωπισμού, καθώς και η εκτίμηση για το καλό, το αληθινό και το ωραίο,  καθώς και η γλυκύτητα,,  η πνευματική ανάταση και  η  αρμονία. Χάνονται η αγάπη, ο έρωτας, η αρετή, η ντροπή και ο σεβασμός προς τον άνθρωπο, αξίες που εμείς οι παλαιότεροι θεωρούσαμε αυτονόητες. Υποχωρούν οι κανόνες καλής συμπεριφοράς, η φιλαλληλία και η στοργή ακόμη και προς τα παιδιά. Έτσι, ο άνθρωπος κινδυνεύει να εξομοιωθεί με το ζώο και η κοινωνία να γίνει  ζούγκλα.

Η  διάδοση των ιδιαιτεροτήτων σαν κανονικότητα

Μαζί με τις άλλες εκτροπές, εμφανίζονταιμ και έντονες σεξουαλικές παρεκκλίσεις, καθώς και η δημόσια προβολή και  διάδοση  των ομοφυλοφιλικών σχέσεων. Και παλαιότερα υπήρχαν τέτοιες σχέσεις, αλλά συχνά αποκρύπτονταν, ώστε να μη θίγεται το κοινό αίσθημα. Σήμερα, αντίθετα, η δημόσια προβολή των ομοφυλικών και άλλων ιδιαιτεροτήτων  παρουσιάζεται ως έκφραση   ελευθερίας και κανονίκοτητας  η οποία, όταν αποσυνδέεται από κάθε μέτρο και σεβασμό, καταλήγει στην ασυδοσία.

Τα θρησκευτικά ταμπού του Ισλαμικού κόσμου

Στον ισλαμικό κόσμο, σε ορισμένες κοινωνίες και υπό συγκεκριμένες νομικές ή θρησκευτικές αντιλήψεις,  επιτρέπονται γάμοι με ανήλικα κορίτσια.

 Παράλληλα, φαινόμενα σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων καταγγέλλονται ακόμη και σε εκπαιδευτικούς, αμφοτέρων των φύλων. γεγονός που καταδεικνύει τη σοβαρότητα του προβλήματος, ανεξαρτήτως ιδιότητας ή κοινωνικής θέσης.

Η μάζα ανέκαθεν λάμβανε μια στοιχειώδη μόρφωση, σε αντίθεση με την ελίτ, η οποία φοιτούσε στα άριστα σχολεία και μορφονωνταν καλύτερα. Σήμερα έχει αποδυναμωθεί και η ίδια η ελίτ, η οποία επί αιώνες διέσωζε και καλλιεργούσε την έννοια και τη μορφή της ανθρώπινης ζωής, καθώς και τα υψηλά ιδεώδη. Έτσι, ολόκληρη η κοινωνία κινδυνεύει να οδηγηθεί σε παρακμή με την πτώση της μεσαίας τάξης.

Ουτοπιστική και  αφύσικη ιδεολογία της Ισότητας

Η ουτοπιστική  ιδεολογία της ισότητας σε όλες τις βαθμίδες μεταξύ των ανθρώπων, η οποία, όταν αγνοεί τις φυσικές  διαφορές ικανοτήτων και πνευματικής καλλιέργειας, αντιβαίνει προς τη φύση, συμβάλλει, κατά την άποψή μου, στην καθολική πτώση της κοινωνίας. Αυτό ακριβώς παρατηρούμε σήμερα.

Η αμφισβήτηση της πνευματικής και ηθικής ανωτερότητας υποβιβάζει και βλάπτει ολόκληρη την κοινωνία.

Επίλογος

Η τέχνη δεν είναι πρόοδος όταν απλώς ανατρέπει, ούτε ελευθερία όταν περιφρονεί κάθε μέτρο. Αληθινός πολιτισμός είναι εκείνος που ανεβάζει το άτομο και την κοινωνία . Όταν αυτά χάνονται, η πρόοδος κινδυνεύει να γίνει οπισθοδρόμηση και ο πολιτισμός να χάσει την ψυχή του.

 Η ανθρωπότητα για να βγει από την σημερινή πνευματική και ηθική κρίση πρέπει να  επαναφέρει τις Ελληνικές αξίες , τα ιδανικά καθώς και την Άμεση Δημοκρατία και Ελευθερία  

(29/10/26)

 Υποστράτηγος  ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org

By Major General (Ret.) K. H. Constantinidis

It was Monday morning, 28 October 1940, and, as every day, we went to school. I was then eleven years old, a first-year student at the eight-year Gymnasium of Kyparissia. Our school was located in the upper part of the town.

From early that morning, we sensed an atmosphere of unrest throughout the town. At school, the headmaster announced that there would be no lessons because Italy had declared war on Greece and several of our teachers had been called up for military service.

We were instructed to assemble in the courtyard of the Metropolitan Church.

The place soon filled with Greek flags, and speakers delivered speeches condemning the cowardly Italian attack on Epirus. Cheers and cries of victory rang out. For us, victory was certain, as though it were guaranteed by some higher power.

Before this, our light cruiser Elli had been cowardly torpedoed and sunk at Tinos on 15 August, the Feast of the Dormition of the Virgin Mary. The incident had filled us all with indignation. Although the government, for political reasons, had declared that the torpedo attack had been carried out by a submarine of “unknown nationality,” the Greek people knew that the submarine was Italian. A silent anguish gripped us all, and we longed for revenge.

Now, we felt, the opportunity had finally come to avenge that outrage.

While the speeches and cheering continued, we suddenly heard the distant drone of aircraft coming from the Ionian Sea. A little later, we spotted a large formation of planes heading north. Without knowing their nationality, we burst into cheers, believing them to be Greek.

Later, however, we learned the sad truth: Italian aircraft had bombed residential areas of Patras, killing innocent civilians.

That was how we experienced the first day of the Greco-Italian War. It felt almost like a popular festival rather than the beginning of the most tragic chapter in our history, which followed the great victory of “NO” on the Albanian mountains.

We had scarcely begun to savor our army’s victories when Hitler’s mighty Germany declared war on Greece on 6 April 1941. The resistance put up by the Metaxas Line forts was heroic. Nevertheless, following day-long battles in Yugoslavia, the enemy entered Greece through Western Macedonia, rendering the continuation of the struggle at the forts futile.

Crete, however, remained free until the end of May. The Axis powers then conquered the island in a special airborne operation, during which they suffered heavy casualties, losing a substantial part of their elite paratrooper forces.

The time gained through the Battle of the Metaxas Line and the Battle of Crete proved crucial in delaying the German advance toward Moscow and, possibly, in contributing to the eventual defeat of the Axis on the Eastern Front.

This spirit of victory prevailed among the Greek people at the time and was transmitted to the Greek Army.

Sofia Vembo was the Tyrtaeus of the Epic of 1940—the poet and singer who inspired the nation’s fighting spirit.

A strange and inexplicable sense of determination, patriotism, and enthusiasm prevailed among both the leadership and the people during those days. One might have thought that our young men, called up for military service, were going off to a celebration: proud, happy, and smiling. And we applauded them as they departed by train. Those were unforgettable moments, etched deeply into our souls.

The achievement of our national leader, Ioannis Metaxas, was of historic significance. On that morning, he gave expression to the will of the entire Greek nation: of those who had lived before us, of his contemporaries, and of those yet to come.

Throughout that day, the reservists departed with smiles on their faces, traveling in enclosed railway carriages, aboard ships, and in motor vehicles, on their way to the front.

Relatives and friends bid them farewell with deep emotion and embraces, but not with tears.

Honor and glory to the heroic warriors of 1940 and to all the heroes of our nation who laid down their lives for their homeland throughout our long history.

(28 October 2026)

Major General (Ret.) Konstantinos Constantinidis

Author – Member of the Society of Greek Writers

Amphiktyon Blog: http://www.amphiktyon.blogspot.com

Amphiktyon Official Website: http://www.amphiktyon.org

By Major General (Ret.) K. H. Constantinidis

It was Monday morning, 28 October 1940, and, as every day, we went to school. I was then eleven years old, a first-year student at the eight-year Gymnasium of Kyparissia. Our school was located in the upper part of the town.

From early that morning, we sensed an atmosphere of unrest throughout the town. At school, the headmaster announced that there would be no lessons because Italy had declared war on Greece and several of our teachers had been called up for military service.

We were instructed to assemble in the courtyard of the Metropolitan Church.

The place soon filled with Greek flags, and speakers delivered speeches condemning the cowardly Italian attack on Epirus. Cheers and cries of victory rang out. For us, victory was certain, as though it were guaranteed by some higher power.

Before this, our light cruiser Elli had been cowardly torpedoed and sunk at Tinos on 15 August, the Feast of the Dormition of the Virgin Mary. The incident had filled us all with indignation. Although the government, for political reasons, had declared that the torpedo attack had been carried out by a submarine of “unknown nationality,” the Greek people knew that the submarine was Italian. A silent anguish gripped us all, and we longed for revenge.

Now, we felt, the opportunity had finally come to avenge that outrage.

While the speeches and cheering continued, we suddenly heard the distant drone of aircraft coming from the Ionian Sea. A little later, we spotted a large formation of planes heading north. Without knowing their nationality, we burst into cheers, believing them to be Greek.

Later, however, we learned the sad truth: Italian aircraft had bombed residential areas of Patras, killing innocent civilians.

That was how we experienced the first day of the Greco-Italian War. It felt almost like a popular festival rather than the beginning of the most tragic chapter in our history, which followed the great victory of “NO” on the Albanian mountains.

We had scarcely begun to savor our army’s victories when Hitler’s mighty Germany declared war on Greece on 6 April 1941. The resistance put up by the Metaxas Line forts was heroic. Nevertheless, following day-long battles in Yugoslavia, the enemy entered Greece through Western Macedonia, rendering the continuation of the struggle at the forts futile.

Crete, however, remained free until the end of May. The Axis powers then conquered the island in a special airborne operation, during which they suffered heavy casualties, losing a substantial part of their elite paratrooper forces.

The time gained through the Battle of the Metaxas Line and the Battle of Crete proved crucial in delaying the German advance toward Moscow and, possibly, in contributing to the eventual defeat of the Axis on the Eastern Front.

This spirit of victory prevailed among the Greek people at the time and was transmitted to the Greek Army.

Sofia Vembo was the Tyrtaeus of the Epic of 1940—the poet and singer who inspired the nation’s fighting spirit.

A strange and inexplicable sense of determination, patriotism, and enthusiasm prevailed among both the leadership and the people during those days. One might have thought that our young men, called up for military service, were going off to a celebration: proud, happy, and smiling. And we applauded them as they departed by train. Those were unforgettable moments, etched deeply into our souls.

The achievement of our national leader, Ioannis Metaxas, was of historic significance. On that morning, he gave expression to the will of the entire Greek nation: of those who had lived before us, of his contemporaries, and of those yet to come.

Throughout that day, the reservists departed with smiles on their faces, traveling in enclosed railway carriages, aboard ships, and in motor vehicles, on their way to the front.

Relatives and friends bid them farewell with deep emotion and embraces, but not with tears.

Honor and glory to the heroic warriors of 1940 and to all the heroes of our nation who laid down their lives for their homeland throughout our long history.

(28 October 2026)

Major General (Ret.) Konstantinos Constantinidis

Author – Member of the Society of Greek Writers

Amphiktyon Blog: http://www.amphiktyon.blogspot.com

Amphiktyon Official Website: http://www.amphiktyon.org

του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Ήταν Δευτέρα πρωί, 28 Οκτωβρίου 1940, και, όπως κάθε μέρα, πήγαμε στο σχολείο. Τότε ήμουν έντεκα ετών, μαθητής της Α΄ τάξεως του οκταταξίου Γυμνασίου Κυπαρισσίας. Το Γυμνάσιό μας βρισκόταν στην επάνω πόλη.

Από το πρωί αντιληφθήκαμε μια αναστάτωση στην πόλη. Στο σχολείο ο γυμνασιάρχης μάς ανακοίνωσε ότι δεν θα κάναμε μάθημα, επειδή είχε κηρυχθεί πόλεμος από την Ιταλία και αρκετοί καθηγητές μας είχαν επιστρατευθεί.

Μας διέταξαν να συγκεντρωθούμε στο προαύλιο της εκκλησίας της Μητροπόλεως.

Εκεί ο χώρος γέμισε ελληνικές σημαίες και ομιλητές εκφωνούσαν λόγους για την άνανδρη επίθεση των Ιταλών στην Ήπειρο. Ζητωκραυγές και ιαχές για τη νίκη, η οποία για εμάς ήταν βέβαιη, σαν να την εγγυόταν κάποια ανώτερη δύναμη.

Είχε προηγηθεί η άνανδρη βύθιση του καταδρομικού μας «Έλλη» στην Τήνο, ανήμερα της Παναγίας, στις 15 Αυγούστου. Το γεγονός αυτό μάς είχε εξοργίσει όλους. Παρότι η κυβέρνηση, για πολιτικούς λόγους, είχε δηλώσει ότι ο τορπιλισμός ήταν έργο υποβρυχίου «αγνώστου εθνικότητας», ο ελληνικός λαός γνώριζε ότι το υποβρύχιο εκείνο ήταν ιταλικό. Ένας βουβός ψυχικός πόνος μάς κατείχε όλους και ζητούσαμε εκδίκηση.

Τώρα, λοιπόν, θεωρήσαμε ότι είχε έρθει η ευκαιρία να τους εκδικηθούμε.

Ενώ συνεχίζονταν οι ομιλίες και οι ζητωκραυγές, ξαφνικά ακούσαμε έναν μακρινό βόμβο αεροπλάνων από το Ιόνιο Πέλαγος. Σε λίγο διακρίναμε ένα πολυάριθμο σμήνος αεροπλάνων να κατευθύνεται προς βορρά. Χωρίς να γνωρίζουμε την εθνικότητά τους, ξεσπάσαμε σε ζητωκραυγές, καθώς τα θεωρήσαμε ελληνικά.

Αργότερα, όμως, πληροφορηθήκαμε το θλιβερό συμβάν: ιταλικά αεροπλάνα είχαν βομβαρδίσει κατοικημένες περιοχές της Πάτρας, με θύματα αμάχους πολίτες.

Έτσι βιώσαμε την πρώτη ημέρα του Ελληνοϊταλικού Πολέμου. Ήταν κάτι σαν λαϊκή γιορτή και όχι σαν η έναρξη της πιο θλιβερής περιόδου της ιστορίας μας, που ακολούθησε τη μεγάλη νίκη του «ΟΧΙ» στα αλβανικά βουνά.

Δεν προλάβαμε να γευθούμε τις νίκες του στρατού μας, όταν η πανίσχυρη χιτλερική Γερμανία μάς κήρυξε τον πόλεμο, στις 6 Απριλίου 1941. Η αντίσταση των Οχυρών της Γραμμής Μεταξά υπήρξε ηρωική. Ωστόσο, ο εχθρός, έπειτα από ολοήμερες μάχες στη Γιουγκοσλαβία, εισήλθε στην Ελλάδα μέσω της Δυτικής Μακεδονίας, με αποτέλεσμα η συνέχιση του αγώνα στα Οχυρά να καταστεί μάταιη.

Όμως, η Κρήτη παρέμενε ακόμη ελεύθερη μέχρι τα τέλη Μαΐου. Τότε ο Άξονας την κατέλαβε με μια ειδική αεραποβατική επιχείρηση, κατά την οποία υπέστη σοβαρές απώλειες, χάνοντας μεγάλο μέρος από το επίλεκτο σώμα των αλεξιπτωτιστών του.

Ο χρόνος που κερδήθηκε με τη Μάχη των Οχυρών και τη Μάχη της Κρήτης υπήρξε κρίσιμος για την καθυστέρηση της γερμανικής προέλασης προς τη Μόσχα και, ενδεχομένως, για την τελική ήττα του Άξονα στο Ανατολικό Μέτωπο.

Αυτό το πνεύμα της νίκης επικρατούσε τότε στον ελληνικό λαό και μεταδιδόταν στον ελληνικό στρατό.

Η Σοφία Βέμπο ήταν ο «Τυρταίος» του Έπους του ’40.

Ένα παράξενο και ανεξήγητο αίσθημα αποφασιστικότητας, φιλοπατρίας και ενθουσιασμού επικρατούσε στην ηγεσία και στον λαό εκείνες τις ημέρες. Θα έλεγε κανείς πως οι στρατευμένοι νέοι μας πήγαιναν για γλέντι: υπερήφανοι, χαρούμενοι και χαμογελαστοί. Κι εμείς τους χειροκροτούσαμε καθώς αναχωρούσαν με τα τρένα. Ήταν στιγμές ανεπανάληπτες, που χαράχτηκαν βαθιά στην ψυχή μας.

Κοσμοϊστορικό υπήρξε το έργο του εθνικού μας ηγέτη, Ιωάννη Μεταξά, ο οποίος εκείνο το πρωινό εξέφρασε τη θέληση σύμπαντος του Ελληνισμού: εκείνων που έζησαν πριν από εμάς, των συγχρόνων του και εκείνων που θα έρθουν μετά.

Όλη εκείνη την ημέρα οι επίστρατοι αναχωρούσαν με το χαμόγελο στα χείλη, σιδηροδρομικώς, με κλειστά βαγόνια, με πλοία και με αυτοκίνητα, για να πάνε στο μέτωπο.

Συγγενείς και φίλοι τούς αποχαιρετούσαν με συγκίνηση και ασπασμούς, όχι όμως με κλάματα.

Τιμή και δόξα στους ήρωες πολεμιστές του ’40 και σε όλους τους ήρωες της φυλής μας, που έπεσαν υπέρ πατρίδος στη μακραίωνη ιστορία μας.

(28/10/26)

Υποστράτηγος  ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org

του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Ήταν Δευτέρα πρωί, 28 Οκτωβρίου 1940, και, όπως κάθε μέρα, πήγαμε στο σχολείο. Τότε ήμουν έντεκα ετών, μαθητής της Α΄ τάξεως του οκταταξίου Γυμνασίου Κυπαρισσίας. Το Γυμνάσιό μας βρισκόταν στην επάνω πόλη.

Από το πρωί αντιληφθήκαμε μια αναστάτωση στην πόλη. Στο σχολείο ο γυμνασιάρχης μάς ανακοίνωσε ότι δεν θα κάναμε μάθημα, επειδή είχε κηρυχθεί πόλεμος από την Ιταλία και αρκετοί καθηγητές μας είχαν επιστρατευθεί.

Μας διέταξαν να συγκεντρωθούμε στο προαύλιο της εκκλησίας της Μητροπόλεως.

Εκεί ο χώρος γέμισε ελληνικές σημαίες και ομιλητές εκφωνούσαν λόγους για την άνανδρη επίθεση των Ιταλών στην Ήπειρο. Ζητωκραυγές και ιαχές για τη νίκη, η οποία για εμάς ήταν βέβαιη, σαν να την εγγυόταν κάποια ανώτερη δύναμη.

Είχε προηγηθεί η άνανδρη βύθιση του καταδρομικού μας «Έλλη» στην Τήνο, ανήμερα της Παναγίας, στις 15 Αυγούστου. Το γεγονός αυτό μάς είχε εξοργίσει όλους. Παρότι η κυβέρνηση, για πολιτικούς λόγους, είχε δηλώσει ότι ο τορπιλισμός ήταν έργο υποβρυχίου «αγνώστου εθνικότητας», ο ελληνικός λαός γνώριζε ότι το υποβρύχιο εκείνο ήταν ιταλικό. Ένας βουβός ψυχικός πόνος μάς κατείχε όλους και ζητούσαμε εκδίκηση.

Τώρα, λοιπόν, θεωρήσαμε ότι είχε έρθει η ευκαιρία να τους εκδικηθούμε.

Ενώ συνεχίζονταν οι ομιλίες και οι ζητωκραυγές, ξαφνικά ακούσαμε έναν μακρινό βόμβο αεροπλάνων από το Ιόνιο Πέλαγος. Σε λίγο διακρίναμε ένα πολυάριθμο σμήνος αεροπλάνων να κατευθύνεται προς βορρά. Χωρίς να γνωρίζουμε την εθνικότητά τους, ξεσπάσαμε σε ζητωκραυγές, καθώς τα θεωρήσαμε ελληνικά.

Αργότερα, όμως, πληροφορηθήκαμε το θλιβερό συμβάν: ιταλικά αεροπλάνα είχαν βομβαρδίσει κατοικημένες περιοχές της Πάτρας, με θύματα αμάχους πολίτες.

Έτσι βιώσαμε την πρώτη ημέρα του Ελληνοϊταλικού Πολέμου. Ήταν κάτι σαν λαϊκή γιορτή και όχι σαν η έναρξη της πιο θλιβερής περιόδου της ιστορίας μας, που ακολούθησε τη μεγάλη νίκη του «ΟΧΙ» στα αλβανικά βουνά.

Δεν προλάβαμε να γευθούμε τις νίκες του στρατού μας, όταν η πανίσχυρη χιτλερική Γερμανία μάς κήρυξε τον πόλεμο, στις 6 Απριλίου 1941. Η αντίσταση των Οχυρών της Γραμμής Μεταξά υπήρξε ηρωική. Ωστόσο, ο εχθρός, έπειτα από ολοήμερες μάχες στη Γιουγκοσλαβία, εισήλθε στην Ελλάδα μέσω της Δυτικής Μακεδονίας, με αποτέλεσμα η συνέχιση του αγώνα στα Οχυρά να καταστεί μάταιη.

Όμως, η Κρήτη παρέμενε ακόμη ελεύθερη μέχρι τα τέλη Μαΐου. Τότε ο Άξονας την κατέλαβε με μια ειδική αεραποβατική επιχείρηση, κατά την οποία υπέστη σοβαρές απώλειες, χάνοντας μεγάλο μέρος από το επίλεκτο σώμα των αλεξιπτωτιστών του.

Ο χρόνος που κερδήθηκε με τη Μάχη των Οχυρών και τη Μάχη της Κρήτης υπήρξε κρίσιμος για την καθυστέρηση της γερμανικής προέλασης προς τη Μόσχα και, ενδεχομένως, για την τελική ήττα του Άξονα στο Ανατολικό Μέτωπο.

Αυτό το πνεύμα της νίκης επικρατούσε τότε στον ελληνικό λαό και μεταδιδόταν στον ελληνικό στρατό.

Η Σοφία Βέμπο ήταν ο «Τυρταίος» του Έπους του ’40.

Ένα παράξενο και ανεξήγητο αίσθημα αποφασιστικότητας, φιλοπατρίας και ενθουσιασμού επικρατούσε στην ηγεσία και στον λαό εκείνες τις ημέρες. Θα έλεγε κανείς πως οι στρατευμένοι νέοι μας πήγαιναν για γλέντι: υπερήφανοι, χαρούμενοι και χαμογελαστοί. Κι εμείς τους χειροκροτούσαμε καθώς αναχωρούσαν με τα τρένα. Ήταν στιγμές ανεπανάληπτες, που χαράχτηκαν βαθιά στην ψυχή μας.

Κοσμοϊστορικό υπήρξε το έργο του εθνικού μας ηγέτη, Ιωάννη Μεταξά, ο οποίος εκείνο το πρωινό εξέφρασε τη θέληση σύμπαντος του Ελληνισμού: εκείνων που έζησαν πριν από εμάς, των συγχρόνων του και εκείνων που θα έρθουν μετά.

Όλη εκείνη την ημέρα οι επίστρατοι αναχωρούσαν με το χαμόγελο στα χείλη, σιδηροδρομικώς, με κλειστά βαγόνια, με πλοία και με αυτοκίνητα, για να πάνε στο μέτωπο.

Συγγενείς και φίλοι τούς αποχαιρετούσαν με συγκίνηση και ασπασμούς, όχι όμως με κλάματα.

Τιμή και δόξα στους ήρωες πολεμιστές του ’40 και σε όλους τους ήρωες της φυλής μας, που έπεσαν υπέρ πατρίδος στη μακραίωνη ιστορία μας.

(28/10/26)

Υποστράτηγος  ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org

By Major General (Ret.) K. H. Konstantinidis

The Impetuosity of Youth, the Lack of Experience, and the Price of Choices

Every generation creates its own role models and challenges those of previous generations. Today’s young people, impressed by the remarkable achievements of science and technology, often believe they have surpassed their elders. They forget, however, that technological progress does not automatically translate into intellectual cultivation, maturity, or wisdom.

Youth is beauty, joy, strength, and creativity. It is also inexperience. Impetuosity without knowledge becomes recklessness. Enthusiasm without sound judgment leads to mistakes. And questioning without a sense of responsibility can cause destruction.

Information is not knowledge. Knowledge is not wisdom. Wisdom requires reading, reflection, self-criticism, and experience. When young people limit themselves to superficial information from the internet and avoid systematic study, they deprive themselves of the tools they need to make sound judgments.

The Impetuosity of Youth and Political Responsibility

Young people’s participation in politics is both a right and an obligation. Enthusiasm alone, however, is not enough to govern a country. Knowledge of institutions, administrative competence, experience, a willingness to cooperate, and a sense of responsibility are essential.

When dialogue is replaced by intransigence and partisan confrontation becomes an end in itself, the common good is pushed aside. Politics is not a game of appearances. Political decisions have consequences, and the entire society pays the price for mistakes.

Greek history offers painful examples. The Polytechnic uprising brought an end to the country’s process of democratization under the government of Spyridon Markezinis and paved the way for the junta of Brigadier Dimitrios Ioannidis. The shadow dictator, acting on American orders, carried out the coup against Archbishop Makarios. That coup gave Turkey the pretext it needed to invade Cyprus.

The price was tragic. Since then, 38% of northern Cyprus has remained under Turkish occupation, and the Cyprus File has never been opened. Instead, young people continue to celebrate the anniversary of the Polytechnic uprising, when it should also be a day of mourning and reflection over the loss of part of Greek national territory. Indeed, the example is set by our irresponsible political system, which celebrates the restoration of democracy while Attila—the code name for Turkey’s military operation in Cyprus—continues to consolidate its presence in the occupied territories, and Turkey increasingly turns its attention toward asserting dominance in the Aegean.

Political recklessness, miscalculations, and disastrous choices do not go without consequences. History does not forgive ignorance of the dangers involved, nor the irresponsibility of those who shape the course of events.

The post-dictatorship period did not resolve all the country’s problems. Democracy became firmly established, but structural weaknesses, failures, and political expediency continue to plague the country. Responsibility, of course, is not determined by age. It is judged by actions, decisions, and results.

Questioning Is No Excuse for Irresponsibility

Young people live in the present, often reject the past, and approach the future as though there will always be plenty of time to put everything right. This attitude is dangerous. Every choice has consequences, and some mistakes are not easily corrected, especially those involving our national interests.

Young people are attracted to destruction and show little concern for what might happen the day after they prevail, quite simply because they lack prudence, experience, and a sense of responsibility.

They may possess physical beauty, but their minds can be devoid of wisdom and experience. They often lack an adequate sense of responsibility and, despite appeals from their elders, fail to resist when mindless rioters, arsonists, masked troublemakers, and paid agents burn, smash, and destroy universities, schools, central Athens, and public property.

Questioning established ideas is valuable when it is grounded in knowledge and leads to creation. When it degenerates into blind rejection, fanaticism, and destructive impulses, it ceases to represent progress.

Destroying is easy. Creating requires effort, patience, and responsibility. Anyone who destroys should be prepared to answer a simple question: What will they leave behind? The destruction of public or private property, violence, and contempt for the rights of others are not acts of courage. They are acts of irresponsibility.

Democracy guarantees the right to protest. It does not, however, justify violence. There is a difference between a peaceful demonstrator and someone who destroys property and endangers human lives. Collective anger does not absolve anyone of personal responsibility.

Education and Intellectual Cultivation

The outward beauty of youth does not guarantee inner cultivation. The mind needs nourishment: books, history, philosophy, art, and meaningful dialogue. Without these, people risk being swept along by slogans and demagoguery.

Contemporary art by young artists also gives cause for reflection. In some of its manifestations, I see the abandonment of proportion, harmony, and the pursuit of beauty. Ancient Greek art bequeathed to us high aesthetic standards that remain valuable to this day.

This does not mean that every contemporary work must imitate antiquity. It does mean, however, that originality alone is not enough. Art requires substance, sensitivity, and creative power. Provocation without meaning is not an artistic achievement.

The same applies to schools and universities. Damage to facilities, neglect, and disrespect toward teachers, elders, and shared spaces reveal a lack of proper education and cultivation. Educational institutions are not merely places where information is transmitted. They are places where character, judgment, aesthetic sensibility, and responsibility are shaped.

Who Is Responsible for the Irresponsibility of Youth?

Young people are not born irresponsible. They are shaped by their families, schools, society, and the role models presented to them. When parents fail to set boundaries, when schools neglect character development, and when society rewards success without effort, we have no right to be surprised by the results.

Responsibility lies with parents, educators, the state, the media, and social institutions. We cannot demand responsibility from young people if we do not teach them, through our own actions, what responsibility means.

We should not blame only the fruit when the tree that produces it is diseased.

Society must also make good use of the experience of older generations rather than marginalizing them. Experience is not an outdated burden. It is a valuable asset, provided it is combined with an open mind and a willingness to adapt.

Conclusion

I do not question the strength and creativity of youth. I question the belief that youth, by itself, guarantees progress. Age does not confer wisdom, but neither does youth excuse recklessness.

Young people have the right to question and to demand change. They also have an obligation to know their history, consider the consequences of their choices, and resist being swept along by demagogues and fanaticism.

Progress requires courage, but also prudence. It requires knowledge, experience, self-criticism, and respect. Without these, youthful energy becomes a danger, and questioning becomes destruction.

Youth moves the world forward. Young people help defend the homeland. Prudence, however, protects it from mistakes.

Beyond providing technological education, the state has a duty to help educate young people in enduring values through schools and universities. Families and society also have their own responsibilities. Television and social media must play a particularly important role in this effort.

(27 October 2026)

Major General (Ret.) Konstantinos Konstantinidis
Author – Member of the Society of Greek Writers

Amphiktyon Blog: http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Website: http://www.amphiktyon.org

του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Η ορμή των νέων, η έλλειψη πείρας και το τίμημα των επιλογών

Κάθε γενιά δημιουργεί τα δικά της πρότυπα και αμφισβητεί εκείνα των προηγούμενων. Η σημερινή νεολαία, με τα εντυπωσιακά επιτεύγματα της επιστήμης και της τεχνολογίας, θεωρεί συχνά ότι έχει ξεπεράσει τους μεγαλύτερους. Ξεχνά, όμως, ότι η τεχνολογική πρόοδος δεν συνεπάγεται αυτομάτως πνευματική καλλιέργεια, ωριμότητα και σοφία.

Η νεότητα είναι ομορφιά, χαρά, δύναμη και δημιουργία. Είναι, όμως, και απειρία. Η ορμή χωρίς γνώση γίνεται απερισκεψία. Ο ενθουσιασμός χωρίς κρίση οδηγεί σε λάθη. Και η αμφισβήτηση χωρίς ευθύνη μπορεί να προκαλέσει καταστροφές.

Η πληροφορία δεν είναι γνώση. Η γνώση δεν είναι σοφία. Η σοφία απαιτεί διάβασμα, σκέψη, αυτοκριτική και πείρα. Όταν οι νέοι περιορίζονται σε επιφανειακές πληροφορίες από το διαδίκτυο και αποφεύγουν τη συστηματική μελέτη, στερούν από τον εαυτό τους τα εφόδια που χρειάζονται για να κρίνουν σωστά.

Η ορμή της νεότητας και η πολιτική ευθύνη

Η συμμετοχή των νέων στην πολιτική είναι δικαίωμα και υποχρέωση. Δεν αρκεί, όμως, ο ενθουσιασμός για να κυβερνηθεί μια χώρα. Απαιτούνται γνώση των θεσμών, διοικητική ικανότητα, εμπειρία, συνεννόηση και αίσθημα ευθύνης.

Όταν ο διάλογος αντικαθίσταται από την αδιαλλαξία και η κομματική αντιπαράθεση γίνεται αυτοσκοπός, το κοινό συμφέρον παραμερίζεται. Η πολιτική δεν είναι παιχνίδι εντυπώσεων. Οι αποφάσεις της έχουν συνέπειες και το κόστος των λαθών το πληρώνει ολόκληρη η κοινωνία.

Η ελληνική ιστορία προσφέρει οδυνηρά παραδείγματα. Η εξέγερση του Πολυτεχνείου έβαλε τέρμα στον εκδημοκρατισμό της χώρας από την κυβέρνηση Σπύρου Μαρκεζίνη και έφερε τη χούντα του ταξίαρχου Δημητρίου Ιωαννίδη. Ο αόρατος δικτάτορας, εκτελώντας τις εντολές των Αμερικανών, προέβη στο πραξικόπημα κατά του Μακαρίου. Εκείνο το πραξικόπημα έδωσε στην Τουρκία τη λαβή που χρειαζόταν για να εισβάλει στην Κύπρο.

Το τίμημα ήταν τραγικό. Έκτοτε, το 38% της βόρειας Κύπρου τελεί υπό τουρκική κατοχή και ποτέ δεν άνοιξαν τον Φάκελο της Κύπρου. Αντίθετα, γιορτάζουν ακόμη οι νέοι την επέτειο του Πολυτεχνείου, ενώ θα έπρεπε να είναι ημέρα πένθους και περισυλλογής ένεκα της απώλειας μέρους του ελληνικού εδάφους. Βέβαια, το παράδειγμα δίνει το ανεύθυνο πολιτικό μας σύστημα που γιορτάζει την παλινόρθωση της Δημοκρατίας, όταν ο Αττίλας συνεχώς εδραιώνεται στα κατεχόμενα και η Τουρκία πλέον στρέφεται στην επικράτησή της στο Αιγαίο.

Η πολιτική απερισκεψία, οι λανθασμένοι υπολογισμοί και οι καταστροφικές επιλογές δεν μένουν χωρίς συνέπειες. Η ιστορία δεν συγχωρεί την άγνοια των κινδύνων ούτε την ανευθυνότητα εκείνων που οδηγούν τις εξελίξεις.

Η μεταπολίτευση δεν έλυσε όλα τα προβλήματα της χώρας. Η δημοκρατία εδραιώθηκε, αλλά οι παθογένειες, οι αστοχίες και οι πολιτικές σκοπιμότητες ταλανίζουν τη χώρα. Η ευθύνη, βέβαια, δεν κρίνεται από την ηλικία. Κρίνεται από τις πράξεις, τις αποφάσεις και τα αποτελέσματα.

Η αμφισβήτηση δεν αποτελεί άλλοθι

Η νεότητα ζει το παρόν, συχνά απορρίπτει το παρελθόν και αντιμετωπίζει το μέλλον σαν να υπάρχει άφθονος χρόνος για να διορθωθούν όλα. Αυτή η αντίληψη είναι επικίνδυνη. Κάθε επιλογή έχει συνέπειες και ορισμένα λάθη δεν διορθώνονται εύκολα, ιδιαίτερα αυτά που συμβαίνουν στα εθνικά μας θέματα.

Η νεότητα θέλγεται από την καταστροφή και δεν την ενδιαφέρει τι θα συμβεί την επαύριο της επικρατήσεώς της, γιατί απλούστατα στερείται φρονήσεως, πείρας και υπευθυνότητας.

Έχει ομορφιά στο πρόσωπο και στο σώμα, αλλά το κεφάλι είναι άδειο από σοφία και εμπειρία. Σχεδόν της λείπει η συναίσθηση ευθύνης και γι’ αυτό δεν αντιστέκεται, παρά τις εκκλήσεις των μεγαλυτέρων, όταν ανεγκέφαλοι ταραξίες, εμπρηστές, κουκουλοφόροι και πληρωμένοι πράκτορες καίνε, σπάνε και καταστρέφουν τα πανεπιστήμια, τα σχολεία, το κέντρο της Αθήνας και τη δημόσια περιουσία.

Η αμφισβήτηση είναι χρήσιμη όταν στηρίζεται στη γνώση και οδηγεί σε δημιουργία. Όταν μετατρέπεται σε τυφλή άρνηση, φανατισμό και καταστροφική ορμή, παύει να αποτελεί πρόοδο.

Το να γκρεμίσεις είναι εύκολο. Το να δημιουργήσεις απαιτεί κόπο, υπομονή και ευθύνη. Όποιος καταστρέφει οφείλει να απαντήσει σε ένα απλό ερώτημα: Τι θα αφήσει πίσω του; Η καταστροφή δημόσιας ή ιδιωτικής περιουσίας, η βία και η περιφρόνηση των δικαιωμάτων των άλλων δεν είναι γενναιότητα. Είναι ανευθυνότητα.

Η δημοκρατία κατοχυρώνει το δικαίωμα της διαμαρτυρίας. Δεν δικαιολογεί, όμως, τη βία. Άλλο ο ειρηνικός διαδηλωτής και άλλο εκείνος που καταστρέφει και θέτει σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές. Η συλλογική οργή δεν απαλλάσσει κανέναν από την προσωπική ευθύνη.

Η παιδεία και η καλλιέργεια του πνεύματος

Η εξωτερική ομορφιά της νεότητας δεν εγγυάται την εσωτερική καλλιέργεια. Το πνεύμα χρειάζεται τροφή: βιβλία, ιστορία, φιλοσοφία, τέχνη και ουσιαστικό διάλογο. Χωρίς αυτά, ο άνθρωπος κινδυνεύει να παρασύρεται από τα συνθήματα και τη δημαγωγία.

Ανάλογο προβληματισμό προκαλεί η σύγχρονη τέχνη των νέων καλλιτεχνών. Σε ορισμένες εκφάνσεις της διακρίνω την εγκατάλειψη του μέτρου, της αρμονίας και της αναζήτησης του ωραίου. Η αρχαία ελληνική τέχνη μάς κληροδότησε υψηλά αισθητικά πρότυπα, τα οποία εξακολουθούν να έχουν αξία.

Δεν σημαίνει ότι κάθε σύγχρονο έργο πρέπει να αντιγράφει την αρχαιότητα. Σημαίνει, όμως, ότι η πρωτοτυπία δεν αρκεί από μόνη της. Η τέχνη χρειάζεται περιεχόμενο, ευαισθησία και δημιουργική δύναμη. Η πρόκληση χωρίς ουσία δεν αποτελεί καλλιτεχνικό επίτευγμα.

Το ίδιο ισχύει για τα σχολεία και τα πανεπιστήμια. Οι φθορές, η εγκατάλειψη και η ασέβεια προς τους δασκάλους, μεγαλυτέρους, κοινόχρηστους χώρους φανερώνουν έλλειψη παιδείας. Τα εκπαιδευτικά ιδρύματα δεν είναι απλώς χώροι μετάδοσης πληροφοριών. Είναι χώροι διαμόρφωσης χαρακτήρα, κρίσης, αισθητικής και υπευθυνότητας.

Ποιος ευθύνεται για το ανεύθυνο της νεότητας;

Δεν γεννιούνται οι νέοι ανεύθυνοι. Διαμορφώνονται από την οικογένεια, το σχολείο, την κοινωνία και τα πρότυπα που τους προσφέρονται. Όταν οι γονείς δεν θέτουν όρια, όταν το σχολείο παραμελεί την καλλιέργεια του χαρακτήρα και όταν η κοινωνία επιβραβεύει την επιτυχία χωρίς κόπο, δεν δικαιούμαστε να απορούμε για τα αποτελέσματα.

Η ευθύνη ανήκει στους γονείς, στους εκπαιδευτικούς, στην πολιτεία, στα μέσα ενημέρωσης και στους κοινωνικούς θεσμούς. Δεν μπορούμε να απαιτούμε από τους νέους υπευθυνότητα, όταν δεν τους διδάσκουμε έμπρακτα τι σημαίνει ευθύνη.

Δεν πρέπει να κατηγορούμε μόνο τους καρπούς, όταν είναι άρρωστο το δέντρο που τους παράγει.

Η κοινωνία οφείλει, επίσης, να αξιοποιεί την πείρα των μεγαλύτερων και να μην τους περιθωριοποιεί. Η εμπειρία δεν είναι ξεπερασμένο φορτίο. Είναι πολύτιμο εφόδιο, αρκεί να συνδυάζεται με ανοιχτό πνεύμα και διάθεση προσαρμογής.

Επίλογος

Δεν αμφισβητώ τη δύναμη και τη δημιουργικότητα της νεότητας. Αμφισβητώ την αντίληψη ότι η νεότητα αποτελεί από μόνη της εγγύηση προόδου. Η ηλικία δεν χαρίζει σοφία, αλλά ούτε και η νεότητα δικαιολογεί την απερισκεψία.

Οι νέοι έχουν δικαίωμα να αμφισβητούν και να διεκδικούν. Έχουν, όμως, και υποχρέωση να γνωρίζουν την ιστορία, να εξετάζουν τις συνέπειες των επιλογών τους και να μην παρασύρονται από δημαγωγούς και φανατισμούς.

Η πρόοδος απαιτεί τόλμη, αλλά και φρόνηση. Απαιτεί γνώση, πείρα, αυτοκριτική και σεβασμό. Χωρίς αυτά, η ορμή γίνεται κίνδυνος και η αμφισβήτηση καταστροφή.

Η νεότητα κινεί τον κόσμο. Αυτοί προστατεύουν την πατρίδα. . Η φρόνηση όμως την  προστατεύει από τα λάθη.

Η Πολιτεία, πέραν από την τεχνολογική εκπαίδευση, οφείλει να συμβάλει στη μόρφωση των νέων με τις διαχρονικές αξίες μέσα από τα σχολεία, τα πανεπιστήμια, αλλά και η οικογένεια και η κοινωνία έχουν τη δική τους ευθύνη. Ιδιαίτερο ρόλο πρέπει να παίξουν η τηλεόραση και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. (27/10/26)

Υποστράτηγος  ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org

του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Η ορμή των νέων, η έλλειψη πείρας και το τίμημα των επιλογών

Κάθε γενιά δημιουργεί τα δικά της πρότυπα και αμφισβητεί εκείνα των προηγούμενων. Η σημερινή νεολαία, με τα εντυπωσιακά επιτεύγματα της επιστήμης και της τεχνολογίας, θεωρεί συχνά ότι έχει ξεπεράσει τους μεγαλύτερους. Ξεχνά, όμως, ότι η τεχνολογική πρόοδος δεν συνεπάγεται αυτομάτως πνευματική καλλιέργεια, ωριμότητα και σοφία.

Η νεότητα είναι ομορφιά, χαρά, δύναμη και δημιουργία. Είναι, όμως, και απειρία. Η ορμή χωρίς γνώση γίνεται απερισκεψία. Ο ενθουσιασμός χωρίς κρίση οδηγεί σε λάθη. Και η αμφισβήτηση χωρίς ευθύνη μπορεί να προκαλέσει καταστροφές.

Η πληροφορία δεν είναι γνώση. Η γνώση δεν είναι σοφία. Η σοφία απαιτεί διάβασμα, σκέψη, αυτοκριτική και πείρα. Όταν οι νέοι περιορίζονται σε επιφανειακές πληροφορίες από το διαδίκτυο και αποφεύγουν τη συστηματική μελέτη, στερούν από τον εαυτό τους τα εφόδια που χρειάζονται για να κρίνουν σωστά.

Η ορμή της νεότητας και η πολιτική ευθύνη

Η συμμετοχή των νέων στην πολιτική είναι δικαίωμα και υποχρέωση. Δεν αρκεί, όμως, ο ενθουσιασμός για να κυβερνηθεί μια χώρα. Απαιτούνται γνώση των θεσμών, διοικητική ικανότητα, εμπειρία, συνεννόηση και αίσθημα ευθύνης.

Όταν ο διάλογος αντικαθίσταται από την αδιαλλαξία και η κομματική αντιπαράθεση γίνεται αυτοσκοπός, το κοινό συμφέρον παραμερίζεται. Η πολιτική δεν είναι παιχνίδι εντυπώσεων. Οι αποφάσεις της έχουν συνέπειες και το κόστος των λαθών το πληρώνει ολόκληρη η κοινωνία.

Η ελληνική ιστορία προσφέρει οδυνηρά παραδείγματα. Η εξέγερση του Πολυτεχνείου έβαλε τέρμα στον εκδημοκρατισμό της χώρας από την κυβέρνηση Σπύρου Μαρκεζίνη και έφερε τη χούντα του ταξίαρχου Δημητρίου Ιωαννίδη. Ο αόρατος δικτάτορας, εκτελώντας τις εντολές των Αμερικανών, προέβη στο πραξικόπημα κατά του Μακαρίου. Εκείνο το πραξικόπημα έδωσε στην Τουρκία τη λαβή που χρειαζόταν για να εισβάλει στην Κύπρο.

Το τίμημα ήταν τραγικό. Έκτοτε, το 38% της βόρειας Κύπρου τελεί υπό τουρκική κατοχή και ποτέ δεν άνοιξαν τον Φάκελο της Κύπρου. Αντίθετα, γιορτάζουν ακόμη οι νέοι την επέτειο του Πολυτεχνείου, ενώ θα έπρεπε να είναι ημέρα πένθους και περισυλλογής ένεκα της απώλειας μέρους του ελληνικού εδάφους. Βέβαια, το παράδειγμα δίνει το ανεύθυνο πολιτικό μας σύστημα που γιορτάζει την παλινόρθωση της Δημοκρατίας, όταν ο Αττίλας συνεχώς εδραιώνεται στα κατεχόμενα και η Τουρκία πλέον στρέφεται στην επικράτησή της στο Αιγαίο.

Η πολιτική απερισκεψία, οι λανθασμένοι υπολογισμοί και οι καταστροφικές επιλογές δεν μένουν χωρίς συνέπειες. Η ιστορία δεν συγχωρεί την άγνοια των κινδύνων ούτε την ανευθυνότητα εκείνων που οδηγούν τις εξελίξεις.

Η μεταπολίτευση δεν έλυσε όλα τα προβλήματα της χώρας. Η δημοκρατία εδραιώθηκε, αλλά οι παθογένειες, οι αστοχίες και οι πολιτικές σκοπιμότητες ταλανίζουν τη χώρα. Η ευθύνη, βέβαια, δεν κρίνεται από την ηλικία. Κρίνεται από τις πράξεις, τις αποφάσεις και τα αποτελέσματα.

Η αμφισβήτηση δεν αποτελεί άλλοθι

Η νεότητα ζει το παρόν, συχνά απορρίπτει το παρελθόν και αντιμετωπίζει το μέλλον σαν να υπάρχει άφθονος χρόνος για να διορθωθούν όλα. Αυτή η αντίληψη είναι επικίνδυνη. Κάθε επιλογή έχει συνέπειες και ορισμένα λάθη δεν διορθώνονται εύκολα, ιδιαίτερα αυτά που συμβαίνουν στα εθνικά μας θέματα.

Η νεότητα θέλγεται από την καταστροφή και δεν την ενδιαφέρει τι θα συμβεί την επαύριο της επικρατήσεώς της, γιατί απλούστατα στερείται φρονήσεως, πείρας και υπευθυνότητας.

Έχει ομορφιά στο πρόσωπο και στο σώμα, αλλά το κεφάλι είναι άδειο από σοφία και εμπειρία. Σχεδόν της λείπει η συναίσθηση ευθύνης και γι’ αυτό δεν αντιστέκεται, παρά τις εκκλήσεις των μεγαλυτέρων, όταν ανεγκέφαλοι ταραξίες, εμπρηστές, κουκουλοφόροι και πληρωμένοι πράκτορες καίνε, σπάνε και καταστρέφουν τα πανεπιστήμια, τα σχολεία, το κέντρο της Αθήνας και τη δημόσια περιουσία.

Η αμφισβήτηση είναι χρήσιμη όταν στηρίζεται στη γνώση και οδηγεί σε δημιουργία. Όταν μετατρέπεται σε τυφλή άρνηση, φανατισμό και καταστροφική ορμή, παύει να αποτελεί πρόοδο.

Το να γκρεμίσεις είναι εύκολο. Το να δημιουργήσεις απαιτεί κόπο, υπομονή και ευθύνη. Όποιος καταστρέφει οφείλει να απαντήσει σε ένα απλό ερώτημα: Τι θα αφήσει πίσω του; Η καταστροφή δημόσιας ή ιδιωτικής περιουσίας, η βία και η περιφρόνηση των δικαιωμάτων των άλλων δεν είναι γενναιότητα. Είναι ανευθυνότητα.

Η δημοκρατία κατοχυρώνει το δικαίωμα της διαμαρτυρίας. Δεν δικαιολογεί, όμως, τη βία. Άλλο ο ειρηνικός διαδηλωτής και άλλο εκείνος που καταστρέφει και θέτει σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές. Η συλλογική οργή δεν απαλλάσσει κανέναν από την προσωπική ευθύνη.

Η παιδεία και η καλλιέργεια του πνεύματος

Η εξωτερική ομορφιά της νεότητας δεν εγγυάται την εσωτερική καλλιέργεια. Το πνεύμα χρειάζεται τροφή: βιβλία, ιστορία, φιλοσοφία, τέχνη και ουσιαστικό διάλογο. Χωρίς αυτά, ο άνθρωπος κινδυνεύει να παρασύρεται από τα συνθήματα και τη δημαγωγία.

Ανάλογο προβληματισμό προκαλεί η σύγχρονη τέχνη των νέων καλλιτεχνών. Σε ορισμένες εκφάνσεις της διακρίνω την εγκατάλειψη του μέτρου, της αρμονίας και της αναζήτησης του ωραίου. Η αρχαία ελληνική τέχνη μάς κληροδότησε υψηλά αισθητικά πρότυπα, τα οποία εξακολουθούν να έχουν αξία.

Δεν σημαίνει ότι κάθε σύγχρονο έργο πρέπει να αντιγράφει την αρχαιότητα. Σημαίνει, όμως, ότι η πρωτοτυπία δεν αρκεί από μόνη της. Η τέχνη χρειάζεται περιεχόμενο, ευαισθησία και δημιουργική δύναμη. Η πρόκληση χωρίς ουσία δεν αποτελεί καλλιτεχνικό επίτευγμα.

Το ίδιο ισχύει για τα σχολεία και τα πανεπιστήμια. Οι φθορές, η εγκατάλειψη και η ασέβεια προς τους δασκάλους, μεγαλυτέρους, κοινόχρηστους χώρους φανερώνουν έλλειψη παιδείας. Τα εκπαιδευτικά ιδρύματα δεν είναι απλώς χώροι μετάδοσης πληροφοριών. Είναι χώροι διαμόρφωσης χαρακτήρα, κρίσης, αισθητικής και υπευθυνότητας.

Ποιος ευθύνεται για το ανεύθυνο της νεότητας;

Δεν γεννιούνται οι νέοι ανεύθυνοι. Διαμορφώνονται από την οικογένεια, το σχολείο, την κοινωνία και τα πρότυπα που τους προσφέρονται. Όταν οι γονείς δεν θέτουν όρια, όταν το σχολείο παραμελεί την καλλιέργεια του χαρακτήρα και όταν η κοινωνία επιβραβεύει την επιτυχία χωρίς κόπο, δεν δικαιούμαστε να απορούμε για τα αποτελέσματα.

Η ευθύνη ανήκει στους γονείς, στους εκπαιδευτικούς, στην πολιτεία, στα μέσα ενημέρωσης και στους κοινωνικούς θεσμούς. Δεν μπορούμε να απαιτούμε από τους νέους υπευθυνότητα, όταν δεν τους διδάσκουμε έμπρακτα τι σημαίνει ευθύνη.

Δεν πρέπει να κατηγορούμε μόνο τους καρπούς, όταν είναι άρρωστο το δέντρο που τους παράγει.

Η κοινωνία οφείλει, επίσης, να αξιοποιεί την πείρα των μεγαλύτερων και να μην τους περιθωριοποιεί. Η εμπειρία δεν είναι ξεπερασμένο φορτίο. Είναι πολύτιμο εφόδιο, αρκεί να συνδυάζεται με ανοιχτό πνεύμα και διάθεση προσαρμογής.

Επίλογος

Δεν αμφισβητώ τη δύναμη και τη δημιουργικότητα της νεότητας. Αμφισβητώ την αντίληψη ότι η νεότητα αποτελεί από μόνη της εγγύηση προόδου. Η ηλικία δεν χαρίζει σοφία, αλλά ούτε και η νεότητα δικαιολογεί την απερισκεψία.

Οι νέοι έχουν δικαίωμα να αμφισβητούν και να διεκδικούν. Έχουν, όμως, και υποχρέωση να γνωρίζουν την ιστορία, να εξετάζουν τις συνέπειες των επιλογών τους και να μην παρασύρονται από δημαγωγούς και φανατισμούς.

Η πρόοδος απαιτεί τόλμη, αλλά και φρόνηση. Απαιτεί γνώση, πείρα, αυτοκριτική και σεβασμό. Χωρίς αυτά, η ορμή γίνεται κίνδυνος και η αμφισβήτηση καταστροφή.

Η νεότητα κινεί τον κόσμο. Αυτοί προστατεύουν την πατρίδα. . Η φρόνηση όμως την  προστατεύει από τα λάθη.

Η Πολιτεία, πέραν από την τεχνολογική εκπαίδευση, οφείλει να συμβάλει στη μόρφωση των νέων με τις διαχρονικές αξίες μέσα από τα σχολεία, τα πανεπιστήμια, αλλά και η οικογένεια και η κοινωνία έχουν τη δική τους ευθύνη. Ιδιαίτερο ρόλο πρέπει να παίξουν η τηλεόραση και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. (27/10/26)

Υποστράτηγος  ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.com
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org