του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ Κωνσταντινίδη

Χρυσούν – Αργυρούν – Χαλκούν – Σιδηρούν Γένος
1. Οι τέσσερις αιώνες κατά τον Οβίδιο
Ο Οβίδιος διαιρεί την ιστορία του κόσμου σε τέσσερις αιώνες: τον Χρυσούν, τον Αργυρούν, τον Χαλκούν και τον Σιδηρούν.
Ο Χρυσούς Αιώνας
Ονομάστηκε Χρυσούς, επειδή τότε οι άνθρωποι ζούσαν απλά, άκακα και δίκαια. Δεν υπήρχαν δικαστές, κριτές, νόμοι, πόλεμοι, αρπαγές και σύνορα. Δεν υπήρχαν ούτε πόλεις με τείχη για προστασία από τους ληστές ούτε ταξίδια με σκοπό το κέρδος, τη διαρπαγή ή την περιήγηση.
Οι καρποί των φυτών και τα αγαθά της γης ήταν κοινά για όλους. Η γη παρήγε σιτάρι χωρίς σπορά, τα δένδρα έσταζαν μέλι και οι ποταμοί κυλούσαν νέκταρ και γάλα. Δεν υπήρχε φόβος ούτε λύπη. Ο Χρυσούς Αιώνας θεωρείται ότι συμπίπτει με τη βασιλεία του Κρόνου.
Ο Αργυρούς Αιώνας
Όταν ο Ζευς εκθρόνισε τον Κρόνο και ανέλαβε τη βασιλεία, διαίρεσε τον χρόνο σε τέσσερις εποχές: άνοιξη, θέρος, φθινόπωρο και χειμώνα.
Έτσι άρχισε ο Αργυρούς Αιώνας. Η προηγούμενη ευκρασία του κλίματος χάθηκε. Άλλοτε επικρατούσε ψύχος, άλλοτε καύσωνας και παγετός. Η γη δεν προσέφερε πλέον από μόνη της τους καρπούς της· απαιτούσε την εργασία του ανθρώπου. Τότε χρειάστηκε να ζευτούν τα βόδια και να καλλιεργηθεί η γη.
Οι άνθρωποι άρχισαν να δοκιμάζουν τις δυσκολίες της φύσης. Άλλοτε υπέφεραν από το υπερβολικό κρύο και άλλοτε από τη ζέστη. Αναζητούσαν καταφύγιο σε σπήλαια για να προστατευθούν από το ψύχος και στη σκιά των δασών για να δροσιστούν. Η ηρεμία και η ευτυχία του προηγούμενου αιώνα είχαν πλέον χαθεί.
Ο Χαλκούς Αιώνας
Ακολούθησε ο Χαλκούς Αιώνας. Οι άνθρωποι έγιναν σκληρότεροι, κατασκεύαζαν όπλα και στρέφονταν προς τον πόλεμο αντί της ειρήνης. Ωστόσο, δεν είχαν ακόμη φθάσει στην πλήρη διαφθορά και την ηθική εξαχρείωση των μεταγενέστερων γενεών.
Ο Σιδηρούς Αιώνας
Τελευταίος ήρθε ο βδελυρός Σιδηρούς Αιώνας, κατά τον οποίο οι άνθρωποι βυθίστηκαν σε κάθε μορφή κακίας.
Η ντροπή, η δικαιοσύνη, η πίστη και η αλήθεια εξαφανίστηκαν. Τη θέση τους πήραν η απάτη, η προδοσία, η βία και η φιλαργυρία.
Οι άνθρωποι έκοβαν τα δένδρα για να κατασκευάζουν πλοία, χάραζαν σύνορα στη γη και έφθαναν ακόμη και στα σπλάχνα της, αναζητώντας θησαυρούς. Με την ανακάλυψη του χρυσού και του σιδήρου εντάθηκαν η διχόνοια και οι πόλεμοι. Ο σίδηρος έγινε όργανο φύλαξης, αλλά και αρπαγής του πλούτου.
Από εκεί ξεπήδησαν οι αιματηρές συγκρούσεις, η επιβουλή της γυναίκας προς τον άνδρα και του γιου προς τον πατέρα, καθώς και όλα τα δεινά που εξακολουθούμε να βλέπουμε.
2. Η διαχρονική παρακμή του ανθρώπου
Έκτοτε ο άνθρωπος απομακρύνεται ολοένα και περισσότερο από την ευτυχία. Και όσο προχωρεί η ζωή του, τόσο εντονότερα αναζητά αυτό που έχει χάσει.
Στην αρχή της ζωής μας όλα μοιάζουν με τον Χρυσούν Αιώνα. Σταδιακά, όμως, εμφανίζονται τα γνωρίσματα του Σιδηρού Αιώνα: η φιλανθρωπία υποχωρεί, η πλεονεξία αυξάνεται, η αλήθεια υβρίζεται, η κολακεία επιβραβεύεται, η πονηρία κυριαρχεί και η απλότητα εξαφανίζεται. Οι ποταμοί, αντί για νέκταρ, μοιάζουν να κυλούν αίμα.
Υπάρχουν και άλλες ερμηνείες των τεσσάρων αιώνων. Μερικοί τους συσχετίζουν με τις μεγάλες μοναρχίες της Ιστορίας: τον Χρυσούν με τους Ασσυρίους, τον Αργυρούν με τους Πέρσες, τον Χαλκούν με τους Έλληνες και τον Αλέξανδρο και τον Σιδηρούν με τους Ρωμαίους, σύμφωνα με την ερμηνεία του προφήτη Δανιήλ.
Άλλοι τους παραλληλίζουν με τις τέσσερις ηλικίες του ανθρώπου: Χρυσή η παιδική ηλικία, Αργυρή η νεότητα, Χαλκή η ωριμότητα και Σιδηρά τα γηρατειά.
3. Η Τεχνολογική Εποχή
Από τον περασμένο αιώνα η ανθρωπότητα σημείωσε αλματώδη πρόοδο και ανέπτυξε την τεχνολογία με πρωτοφανή ταχύτητα. Η νέα αυτή περίοδος δικαιολογημένα μπορεί να χαρακτηριστεί Τεχνολογικός Αιώνας.
Χαρακτηρίζεται από τρεις μεγάλες εξελίξεις:
Α. Πυρηνική εποχή
Η διάσπαση του ατόμου, η πυρηνική σύντηξη και η ανάπτυξη των πυρηνικών όπλων άλλαξαν ριζικά τις δυνατότητες αλλά και τους κινδύνους της ανθρωπότητας.
Β. Διαστημική εποχή
Η αποστολή διαστημικών οχημάτων και η προσελήνωση ανθρώπου άνοιξαν νέους ορίζοντες στην εξερεύνηση του Διαστήματος.
Γ. Εποχή του ψηφιακού υπολογιστή
Η ανάπτυξη των υπολογιστών και των ψηφιακών επικοινωνιών μεταμόρφωσε την εργασία, την οικονομία, την ενημέρωση και την καθημερινή ζωή.
4. Η Εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης – Ο Αιώνας της Γνώσης
Σήμερα εισερχόμαστε σε μια νέα εποχή: τον Αιώνα της Γνώσης, με καταλύτη την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Οι εξελίξεις αναμένεται να είναι ραγδαίες και να επηρεάσουν όλους τους τομείς της ζωής και της ανθρώπινης δραστηριότητας. Οι δυνατότητες είναι τεράστιες, αλλά εξίσου μεγάλοι είναι και οι κίνδυνοι από την ανεξέλεγκτη ή ανεύθυνη χρήση της.
5. Ο άνθρωπος της τεχνολογίας, αλλά όχι του πολιτισμού
Κι ενώ ο άνθρωπος πέτυχε τόσο σπουδαία τεχνολογικά επιτεύγματα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα, απέτυχε να καλλιεργήσει αντίστοιχα τον ψυχικό του κόσμο, την παιδεία και τον πολιτισμό του.
Η τεχνολογική πρόοδος δεν συνοδεύτηκε από ανάλογη ηθική και πνευματική ωρίμανση. Ο άνθρωπος απέκτησε πρωτοφανή μέσα, χωρίς να μάθει πάντοτε να τα χρησιμοποιεί ορθά.
Σήμερα γινόμαστε μάρτυρες διακοπών βασικών επικοινωνιών και λειτουργιών που στηρίζουν την ομαλή λειτουργία της κοινωνίας. Και κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει ποιες ακόμη ανατροπές και εκπλήξεις μας επιφυλάσσει η επόμενη ημέρα.
6. Ο άνθρωπος «ζώον» παραμένει
Ρίξτε μια ματιά γύρω σας: βία,τρομοκρατία,ανασφάλεια, συγκρούσεις, έγκλημα, ανομία, ληστεία , βιασμός των θεσμών κ.α . Θα δείτε τον άνθρωπο να συμπεριφέρεται συχνά ως άλογο ζώο, να σέρνεται στα τέσσερα αναζητώντας το θείο, να προσκυνά το ψέμα ακόμη και σε χώρους με ιστορικό και συμβολικό βάρος, όπως το Πολυτεχνείο.
Θα δείτε μια πολιτεία που στερεί από τα Ελληνόπουλα την ουσιαστική γνωριμία με την αρχαία σοφία των προγόνων μας, στο όνομα μιας παρερμηνευμένης πολιτικής ορθότητας.
Θα δείτε πολέμους, πυρηνικούς εξοπλισμούς και τον διαρκή κίνδυνο ενός ολέθρου για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Θα δείτε ηγέτες που καθορίζουν τις τύχες του κόσμου να αμφισβητούν την κλιματική αλλαγή και να μην λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος.
Αυτή είναι η μεγάλη αντίφαση της εποχής μας: τεχνολογικά πανίσχυρης εποχής
Και αυτά είναι μόνο ένα μέρος του σύγχρονου χάους και παρακμής.
7. Συμπέρασμα – Η ευθύνη απέναντι στον άνθρωπο και στη Γη
Οι φιλόσοφοι, οι κοινωνιολόγοι, οι πολιτειολόγοι, οι εκπρόσωποι των θεωρητικών και κυρίως των φυσικών επιστημών, καθώς και οι πολιτικοί, έχουν χρέος να συνειδητοποιήσουν αυτή την αλήθεια.
Δεν αρκεί η έρευνα της Φύσεως και η τεχνολογική πρόοδος. Προέχει η μόρφωση, η παιδεία και η ηθική βελτίωση του ανθρώπου.
Εάν δεν αναλάβουν αυτή την ευθύνη, τότε δικαίως πρέπει να χαρακτηριστούν αδίστακτοι και θανάσιμοι εχθροί του ανθρώπου, του πολιτισμού και της ίδιας της Γης.
(17/11/26)
Υποστράτηγος ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών
Amphiktyon Blog:http://www.amphiktyon.blogspot.comAmphiktyon Official Site:http://www.amphiktyon.org
